Naftalan haqqında məlumat: qısaca
Naftalan Azərbaycanın qərbində, Gəncə yaxınlığında yerləşən kurort şəhəridir. Şəhəri məşhur edən onun torpağından çıxan müalicəvi neftdir — həmin neft də şəhərin adını daşıyır.
Naftalana gələnlərin çoxu bura istirahət üçün yox, müalicə üçün gəlir. Oynaq ağrıları, psoriaz və ya bel problemləri olan insanlar illərdir Naftalan vannaları üçün bu şəhərə üz tutur. Buna görə Azərbaycanda “Naftalan” deyəndə ağla ilk növbədə şəhər yox, Naftalan müalicəsi gəlir.
Müasir Naftalan şəhəri haqqında məlumat
Müasir Naftalan respublika tabeliyində olan kiçik şəhərdir və onun həyatı demək olar ki, tamamilə sanatoriyalar ətrafında qurulub.
Şəhərdə sovet dövründən qalan klassik sanatoriyalarla yanaşı, son on ildə tikilmiş və ya yenidən qurulmuş müasir sanatoriya-otellər də var. Onların bəzilərində hovuz, SPA və geniş park ərazisi var, bəziləri isə sadə və sərfəli yaşayış təklif edir. Qonaqlar həm Azərbaycanın müxtəlif bölgələrindən, həm də xaricdən gəlir; ən sıx dövr may–oktyabr aylarıdır.
Naftalan şəhəri haqqında məlumat axtaranlar tez-tez “Naftalan rayonu” ifadəsini işlədir. Əslində Naftalan rayon deyil, ayrıca şəhərdir: onun ərazisi Goranboy rayonu ilə əhatələnir. Şəhərdəki sanatoriyaların hamısını Naftalan otelləri səhifəsində müqayisə edə bilərsiniz.
Naftalan harada yerləşir və Bakıdan neçə km-dir?
Naftalan Bakıdan təxminən 330 km qərbdə, Gəncədən isə cəmi 50 km aralıda, Kiçik Qafqaz dağlarının ətəyindəki düzənlikdə yerləşir.
Ən yaxın hava limanı Gəncədədir, ən yaxın dəmir yolu stansiyası isə təxminən 20 km aralıdakı Goran stansiyasıdır. Bakıdan gələn qonaqların çoxu Gəncəyə uçur və ya qatarla gəlir, oradan transferlə 40–50 dəqiqəyə Naftalana çatır. Yolun bütün variantlarını Naftalana necə getmək səhifəsində yazmışıq.
| Haradan | Məsafə | Təxmini vaxt |
|---|---|---|
| Bakı (avtomobillə) | ≈ 330 km | 4–4,5 saat |
| Gəncə hava limanı | ≈ 50 km | 40–50 dəqiqə |
| Goran stansiyası | ≈ 20 km | 20–25 dəqiqə |
Naftalan kurortu necə yaranıb?
Naftalan neftinin müalicəvi təsirini insanlar əsrlər əvvəl bilirdi, amma Naftalan kurortu kimi şəhər XX əsrin 20-ci illərindən formalaşmağa başlayıb.
Yerli rəvayətə görə, karvan xəstə dəvəsini burada qoyub gedir. Dəvə neft gölməçəsində uzanır, bir müddət sonra sağalır və karvanın arxasınca yola düşür. Bəzi tədqiqatçılar Marko Polonun XIII əsrdə dəvələrin dəri xəstəliklərini müalicə edən neft bulağı haqqında yazdıqlarını da Naftalanla əlaqələndirir.
XIX əsrin sonunda alman mühəndisi E. Yeger bu neftdən “Naftalan” adlı məlhəm hazırlamağa başlayır və məhsul xaricə ixrac olunur. XX əsrin 20-ci illərində burada ilk müalicə müəssisəsi açılır, sovet dövründə isə Naftalan bütün ittifaqda tanınan kurorta çevrilir. Şəhər statusunu 1967-ci ildə alıb.
Bu ənənəni bu gün ən yaxşı Mərkəzi Naftalan sanatoriyası göstərir: onun tarixi bölgənin 1929-cu ildə açılan ilk ixtisaslaşmış müalicə müəssisəsinə gedib çıxır.
Müalicədən sonra xəstələrin geridə qoyub getdiyi əsa və qoltuqağağaclar Naftalanın ən tanınan simvollarından biridir.
Naftalan nefti şəhər üçün niyə bu qədər vacibdir?
Naftalan şəhəri bütünlüklə müalicəvi neftin ətrafında böyüyüb: yataqdan çıxarılan neft birbaşa sanatoriyaların vanna korpuslarına gedir.
Adi neftdən fərqli olaraq Naftalan nefti yanacaq kimi yox, müalicə vasitəsi kimi dəyərlidir. Sanatoriyalar onu iki formada işlədir: vannalar üçün təbii, qara Naftalanı, dəri prosedurları üçün isə qatranlardan təmizlənmiş ağ Naftalanı.
Naftalana hansı mövsümdə getmək daha yaxşıdır?
Naftalan kurortu il boyu işləyir. Hava baxımından ən rahat aylar yaz və payızdır, qiymət baxımından isə noyabr–aprel dövrü daha sərfəlidir.
Naftalanda yay isti və quru keçir, qış isə mülayimdir. Müalicə üçün mövsümün elə də fərqi yoxdur, çünki prosedurlar qapalı korpuslarda aparılır. Amma gəzinti və ekskursiyaları da planlaşdırırsınızsa, aprel–may və sentyabr–oktyabr ən xoş aylardır. Aşağı mövsümdə bir çox sanatoriya endirim və bonus gecələr təklif edir — aktual təkliflərə qiymətlər səhifəsində baxa bilərsiniz.
Naftalanda hansı sanatoriyalar var?
Naftalanda müxtəlif büdcəyə uyğun onlarla sanatoriya fəaliyyət göstərir. Bizim kolleksiyamızda onlardan 10-u var.
- Çinar Naftalan — 20 hektarlıq şam parkında, Naftalanın ən geniş sağlamlıq kompleksi.
- Qarabağ Hotel Naftalan — Mərkəzi kurort zonasında, açıq və qapalı hovuzlu lüks müalicə-istirahət kompleksi.
- Qaşaltı Naftalan — Şəhər mərkəzində, 200 m²-lik Royal Villa ilə fərdi müalicə ünvanı.
- Gold Naftalan — 145 otaq, 2,5 ha yaşıllıq və öz Naftalan Terapiya Mərkəzi.
- Nafta sanatoriyası — Heydər Əliyev prospektində 11 mərtəbəli bina və 10 Naftalan vanna kabineti.
- Mərkəzi Naftalan sanatoriyası — 1929-cu ildən gələn ənənə, 2024-cü ildə beynəlxalq wellness standartında yenilənib.
- Sun City Naftalan — Açıq və qapalı hovuz, türk hamamı və duz otağı ilə 95 otaqlı müasir kompleks.
- Park Naftalan — 8 otaq kateqoriyası, şəhər və dağ mənzərəsi, parkın yanında sakit ünvan.
- Karvan Naftalan — 2006-cı ildən; 2022-də yenilənib, şüşə keçid və qızdırılan açıq hovuzla.
- Kəpəz sanatoriyası — Geniş otaqlar və əlçatan qiymətlərlə ailəvi Naftalan müalicəsi.
Naftalandan hara ekskursiyaya getmək olar?
Kursun boş günlərində Gəncəyə və Göygöl Milli Parkına getmək olar — hər ikisi bir günlük səfər üçün rahatdır.
- Gəncə (≈ 50 km) — Cavad xan küçəsi, Cümə məscidi və Nizami Gəncəvinin məqbərəsi.
- Göygöl Milli Parkı — dağ meşələri və eyniadlı göl; uzun kurs zamanı yaxşı fasilə olur.
- Şəhərin özü — parklar, gəzinti yolları və kurortun tarixi ilə bağlı ekspozisiyalar.
